19 Talatawagan F - N

A B D E F G H I K L M N O P R S T U W Y F Palaugnayan   Pahinang pamagat na Filipino
Filipino   Wikang Filipino {1-1}
Fokus, pokus {7-3} = Fokus, Schwerpunkt; Focus.
	Fokus sa paniyạk {2-3} = Fokus des Subjektes.
	Fokus ng pandiwa {7-3} = Fokus des Verbs.
	Fokus A {7-3.1 (2b)} = A-Fokus.
	A fokus {7-3.1} = A-Fokus.
	Uri ng fokus {7-3.1} = Fokusklasse.
	Nakafokus, nakapokus = Im Fokus (stehend).

A B D E F G H I K L M N O P R S T U W Y G Palaugnayan   Pahinang pamagat na Filipino
Galạw   Paggalaw = Bewegung; Movement.
Gamit   Fokus sa kagamitan {7-3.2.9} = Werkzeugfokus.
Ganạp   Tagaganạp {7-3.4} = Täter; Doer.
	Fokus sa tagaganạp {7-3.2.2} = Täterfokus.
	Pangungusap na ganạp // di-ganạp = Vollsändiger // unvollständiger Satz; (in)complete sentence.
	Ganạp, Tananạw na panganạp F = Perfektiv, perfektiver Aspekt.
	Di-ganạp, Tananạw na di-panganạp F = Imperfektiv, imperfektiver Aspekt.
	Pagkaganap → kilos = Tätigkeit; Action.
	Fokus sa ganapan → lunan = Ort; Place.
Gatlạng = Gedankenstrich.
Gawạ   Tagagawa {7-3.2.2} = Ausführender Täter.
	Paggawạ → kilos.
Gawị = Verhalten; Behaviour.
	Gawịng hutaga = Enklitisches Verhalten.
	Gawịng gitaga = Interklitisches Verhalten.
Gitlịng {14K-2422} = Bindestrich.
Gitnạ = Inter-, Zwischen-.
	Panggitaga F {11-6} = Interklit; Interclit.
	Gitlapi = Infix.
Gitnạ + Dahil   Panggitahil F {10-4.1.1} = Interpotenzial.
Grapo = Graphem; Graph.
	Digrapo {14-2.1.1} = Digraphem; Digraph.

A B D E F G H I K L M N O P R S T U W Y H Palaugnayan   Pahinang pamagat na Filipino
Haba   Pagpapahaba ng patinig {14-2.5.3} = Vokaldehnung.
Halịp   Panghalịp {6-4} = Pronomen, Fürwort; Pronoun.
	Panghalịp na panao, panghalip panao {6-4.1} = Personalpronomen; Personal pronoun.
	Panghalịp na ibayong kita {6-4.6 (3)} = Doppelpronomen kita.
	Panghalịp na pamatlịg, panghalip pamatlig {6-4.2} = Demonstrativpronomen; Demonstrative pronoun.
	Panghalịp na panaklạw {6-4.4} = Indefinitpronomen; Indefinite pronoun.
	Panghalịp na ANG, panghalip sa anyong ang {6-4.5} = ANG-Pronomen; ANG pronoun.
	Panghalịp na NG, panghalip sa anyong ng {6-4.6} = NG-Pronomen; NG pronoun.
	Panghalịp na SA, panghalip sa anyong sa {6-4.7} = SA-Pronomen; SA pronoun.
	Panghalịp na ibayo, panghalip na dalawahan (kita) {6-4.6 (3)} = Dualpronomen; Dual pronoun.
	Panghalịp na dalawahan (kata) {6-4.1 (1)} = Dualpronomen; Dual pronoun.
	Panghalịp na pananọng, panghalip pananong {12-2.1} = Interrogativpronomen; Interrogative pronoun.
Hambịng   Hambingang magkatulad, pahambing na magkatulad {9-3} = Vergleichsform (Gleichheit).
	Hambingang palamạng, pahambing na palamang {9-3} = Vergleichsform (Überschuss).
	Hambingang pasahol, pahambing na pasahol {9-3} = Vergleichsform (Mangel).
Hanay   Kahanayan F {5-2.1 (4)} = Aufzählung.
Hango   Hangong pangungusap {13-2} = Abgeleiteter Satz; Derived sentence.
	Salitạng hango {15-2.2} = Abgeleitetes Wort.
	Paghango, paghahango → Pagbabatay = Ableitung; Derivation.
Harạp   Sa harạp ng pangngalan = vor dem Substantiv. → hulị
	Panghinaharap {7-6} = Futur, Zukunft; Future tense.
Hati   Paghahati ng pariralang pangngalan F {6-9} = Spaltung der Nominalphrase; Split.
	Paghahati ng panaguri F {13-2.1.3} = Spaltung des Prädikates; Split.
Hayag   Sugnay ng pagpapahayag {13A-2331 T} {13-2.3.3} = Ankündigungssatz der direkten Rede.
	Pangkalahatang pahayag = Allgemeingültige Aussage.
Hilig   Pahilig = Kursiv; Italic
Hilis   Pahilis na guhit = Schrägstrich.
Himok   Tagahimok F {7-3.2.2} = Veranlasser, Initiator.
	Paghimok {7-5} = Veranlassung.
	Fokus sa tagahimok {7-3.2.2} = Veranlasserfokus.
Hintọ   Paghintọ (sa pagsasalitạ), pagtigil = Sprechpause.
Hirạm   Salitạng hirạm {14-2.6} , {15-2.4} = Lehnwort; Borrowed word.
Hubạd   Pantịg na hubạd F {14-2.2.1 *} = nackte Silbe.
Hulị   Inihuhulị {J/VP/E} :: Inilalagay sa likod ng kapwa salita (// iniuuna) = nachgestellt/vorangestellt; Postpositioned/anteponed.
	Hulihạn ng salitạ = Wortende.
	Hulihạn ng pangungusap = Satzende.
	Lampas   Loob XXX Loob   Lampas Sa harạp ng XXX Iniuuna sa XXX Sa likọd ng XXX Inihuhulị sa XXX   Sa unahạn ng XXX Sa hulihạn ng XXX
Hulog   Kahulugạn = Bedeutung; Meaning.
	Singkahulugạn, kasingkahulugạn = Synonym; Synonymous.
	Pakahulugạn = Interpretation, Auslegung.

A B D E F G H I K L M N O P R S T U W Y I Palaugnayan   Pahinang pamagat na Filipino
Iba   Iba-iba = Flexibel; Flexible.
Igsị   Patinig na mahaba at maigsị {14-3.1} = Lange und kurze Vokale; Long and short vowels.
Ikli   Pinaiklị {J/VP/A} (parirala o sugnạy) = Verkürzt (Phrase oder Teilsatz); Abridged.
	Pagpapaiklị {N/G} (ng parirala o sugnạy) = Verkürzung (von Phrase oder Teilsatz); Abbreviation.
	Pagpapaiklị {N/G} (paggamit ng ugat sa halịp ng anyong pamanahọn) {6-6.4} = Verkürzung (Verwendung des Stammes statt Zeitform); Abbreviation.
	→ Daglạt (ng salitạ) = Verkürzung ( von Wort); Abbreviation.
Ilan   Kailanan {6-3.2} = Numerus; Number.
Impleksiyon :: Pagbabago ng anyo ng salita sa kailanan, kaukulan, kasarian at panahunan. Walang impleksiyon ang pangnganlang Filipino. Pandiwa → Banghạy = Beugung, Inflection.
Impịt   Impịt na pasarạ [ ʔ ]; tawag naming Po {14-2.1.1} . Impịt na tunọg = Glottaler Verschlusslaut; Glottal plosive.
Isa   Isahan, pang-isạ {6-3.2} = Singular, Einzahl

A B D E F G H I K L M N O P R S T U W Y K Palaugnayan   Pahinang pamagat na Filipino
Kabịt   Pandiwang nakakabịt F {7-7.5} = Verbundene Verben; Connected.
	Sugnạy walạng pagkakakabịt {13-5.1} = Teilsatz ohne Anbindung.
Kaltạs   Pagkakaltạs (ng tunog) {14-2.5} = Wegfall (von Lauten).
	Pagkaltạs :: Pagbawas (ng salita o parirala) = Wegfall ( von Wörtern oder Phrasen).
Karaniwan → Daniw.
Kasalukuyan, pangkasalukuyan {7-6} = Präsens, Gegenwart; Present tense.
Kasukasuạn   Kasukasuạng-pantịg F {14-2.2.1 *} = Silbengelenk.
Katagạ {11} = Kurzwort; Particle, clitic.
	Untagạ F {N, J} {11-2} = Proklitisches Kurzwort; Proclitic.
	Hutagạ F {N, J} {11-3} Paningit, inklitik, enklitik = Enklitisches Kurzwort; Enclitic.
	Gawịng hutagạ = Enklitisches Verhalten.
	Yaring hutagạng payạk {11-3.1.1} = Einfache enklitische Konstruktion.
	Salitạng makatukoy na hutagạ {11-6.1} = Enklitisches Bezugswort.
	Gawịng gitagạ {11-4} = Interklitisches Verhalten.
	Panggitagạ F {N, J} {11-6} = Interklit; Interclit.
	Katagạng panggitagạ {11-6.2} = Interklitkurzwort.
	Panggitagạng paniyạk {11-6.4} = Subjektinterklit; Subject interclit.
	Panggitagạng pantuwịd {11-6.5} = Objunktinterklit.
	Panggitagạng pangmarahil {11-6.6} = Potenzialinterklit; ... interclit.
	Panggitagạng pangkaroọn {11-6.7} = Existenzinterklit; ... interclit.
	Panggitagạng pang-abay {11-6.8} = Adverbinterklit; ... interclit.
Katnịg   Pangatnịg {13-5.2} = Konjunktion, Bindewort; Conjunction.
	Sugnạy na pangatnịg {13-5.2} = Konjunktionssatz.
Kaya   Kakayahạn {7-5.1} = Fähigkeit; Capability.
Kilos, paggawa = Aktivität, Tätigkeit; Action.
	Tagaganạp ng kilos = Täter; Doer of action.
	Tagatanggạp ng kilos = Empfänger; Receiver.
	Kilos na katamtaman {7-4 *} = Einfache Tätigkeit.
	Di-sinasadyạng kilos = Unbeabsichtigte Tätigkeit; Unintended action.
Kudlịt = Apostroph.
Kumpọl = Kombination; Combination.
	Kumpọl-panlapi {7-4} = Affixkombination.
	Kumpọl-tunọg {14-2.1.1 *} = Lautkombination; Cluster.
	Kumpọl-katinig, kambal-katinig {14-2.1.2} = Konsonatenkombination; Consonant cluster.
	Kung di-sinisadyạ → Pagsasalubong = (zufälliges) Zusammentreffen.
Kuro   Palakuruang pampalaugnayan {13-4} = Syntaxtheorie; Syntax theory.
Kuwẹnto   Kuwẹntong maiklị, maikling kuwento = Kurzgeschichte, short story.
Kuwit = Komma; Comma.

A B D E F G H I K L M N O P R S T U W Y L Palaugnayan   Pahinang pamagat na Filipino
Lagay = Zustand; State.
	Pandiwang panlagay, pandiwa ng kalagayan, {7-5} = Zustandsverb.
	Fokus na panlagay {7-3.2.3} = Zustandsfokus.
Lahat   Pangkalahatang ngalan {2-2.3 (4)} = Gattungsbegriff; Generic character.
	Pangkalahatang pahayag = Allgemeingültige Aussage.
Lakị   Panlalaki {J} {6-3.1} = Männlich; masculine.
Lalim   Pagsailalim {5-2 (3)} {7-7.5} = Unterordnung.
Lamạn   Pariralang pangnilalamạn F {1-6.2} = Inhaltsphrase; Content phrase.
	Salitạng pangnilalamạn {15-5.1 (2)} = Inhaltswort; Content word.
Lamạng   Hambingang palamạng {9-3} Pahambing na palamang = Vergleichsform (Überschuss).
Lansak   Pangngalang palansak = Kollektivum, Sammelwort; Collective noun.
Lantay   Lantay na pang-uri → Hambingang magkatulad {9-3} = Positiv (Adjektiv); Positive.
Lapag   Panlapag F {1K-203 T} {5-1} = Subjunkt.
Lapi   Panlapi {15-3} = Affix.
	Tungkulin ng panlaping makadiwa {7-4.1} = Funktion der verbalen Affixe.
	Maylapi = Mit Affix; With Affix.
	Unlapi = Präfix, Vorsilbe; Prefix.
	Hulapi = Suffix, Nachsilbe; Suffix.
	Gitlapi = Interfix, Zwischensilbe; Infix.
	Paglalapi { Nolasco 2006 p. 10} = Affigierung; Affixation.
	Kumpol-panlapi, Pagkakasama ng panlapi {7-4} = Affixkombination.
Lawak   Pagpapalawak = Erweiterung.
Laya   Malaya = Unabhängig; Independent.
	Malayang parirala {5-3 (2)} [obliko] = Unabhängige Phrase.
	Malayang pariralang pandako {4-5.1} = Unabhängige Adjunktphrase.
	Sugnạy na malaya {13-5} = Unabhängiger Teilsatz.
Layon {1K-203 T} = Objekt; Object.
	Layong tuwiran → Pantuwid = [Direktes Objekt; Direct object].
	Layong di-tuwiran → Pandako = [Indirektes Objekt; Indirect object].
Leksem = Lexem; Lexeme.
	Leksikolohiya {1-1.5} = Lexikologie, Wortschatzlehre; Lexicology.
	Leksikal = Lexikalisch; Lexical.
Likọd   Sa likọd ng pangngalan = nach dem Substantiv. → hulị
Lingguwistika → aghạmwika.
Lipat   Paglilipat (ng tunog) {14-2.5} = Lauttausch
Lumay   Malumay na diin {14-5.3.1} .
Lumi   Maluming diin {14-5.3.1} .
Lunan   panlunan = Lokativ, örtlich; Locative.
	Fokus sa lunan {7-3.2.6} = Lokativer Fokus.
	Fokus sa lunan sa matalinghagang paglalarawan {7-3.2.6} = Lokativer Fokus im übertragenen Sinn.
	Pang-abay na panlunan = Lokales Adverb; Local adverb.
Lundạg   Paglundạg sa paniyạk {11-8} = Sprung aus dem Subjekt.
Lunod   Pananalitạng kanluranịn {13-6.1} = Westlicher Stil ("formaler Stil"); Western style ("Formal style").

A B D E F G H I K L M N O P R S T U W Y M Palaugnayan   Pahinang pamagat na Filipino
'Minimalist Program' {13-4} = Minimalismus; Minimalism.
Modal   Pariralang modal {2K-105 Θ}
Morfem, morpema {14-2.4} → Pantig na pang-wika = Morphem, Sprachsilbe; Morpheme.
	Alomorfem {7K-421 T} = Allomorph.
	Kaalomorfeman {7K-421 T} = Allomorphie.
	Homomorfem, kabigkas na salita {7K-421 T} = Homomorph.
	Kahomomorfeman {7K-421 T} = Homomorphie.

A B D E F G H I K L M N O P R S T U W Y N Palaugnayan   Pahinang pamagat na Filipino
Ngalan {6K-101 T} ; {6} = Nomen.
	Pangngalan {6} = Substantiv; Noun.
	Pangngalang pantangi, pangngalang panangi, pangalang tiyak = Eigenname; Proper name.
	Pangngalang pambalanạ = Appelativum, Gattungsname; Common noun.
	Pangngalang halaw = Abkürzung.
	Pangngalang palạnsak = Collective noun.
	Ngalan ng tao {6-6.3} = Personenname.
	Pangngalang basal = Abstraktum, abstraktes Substantiv.
	Pariralang pangngalan {6} = Nominalphrase; Noun phrase.
	Pariralang pangngalang pang-umpog {5-3.1} = Disjunktive Nominalphrase; ... noun phrase.
	"Pagigịng ngalan" ng paniyạk {2K-105 (3-7)} = "Nominalisierung" des Subjektes.
	Makangalan {J} = Substantivisch; Noun.
	Gawing makangalan {10-4.1.2} = Nominales Verhalten; ...
	Gawing di-makangalan {10-4.1.3} = Nichtnominales Verhalten; ...
Ngalan - diwa   Pangngaldiwa F, pangngalang-diwa, pangngalang makadiwa {7K-551 T} {7-6.5} = Gerundium, Substantivisches Verb; Gerund.
	Pangngaldiwang pang-ulit F {7-6.5.2} = Iteratives Gerundium.
	Pangngaldiwang panganạp F {7-6.5.1} = Perfektives Gerundium.
	Pariralang pangngaldiwa {5-3.2} = Gerundphrase; Gerund phrase.
Nomen, Nominal {6K-101 T} = Nomen.
Normal   Pariralang normal {2K-421 T} .

Wikang Filipino ni Armin Möller   http://www.germanlipa.de/wika/ug_tala_fn.htm   10 Marso 2008

Wikang Filipino - Wakas ng 19-2 Talatawagan F - N

Talatawagan A B D E F G H I K L M N O P R S T U W Y
Palaugnayang Filipino   Pahinang pamagat na Filipino   Mabuhay