tao - tar
Pambungad Walang talahuluganang sa tao - tar
ta tag tal tan   tao tap tapi tar   tas ti to tu tum


tao. {X/N} Pangngalan
Maraming tao ang pumasok sa simbahan. Juạn delạ Cruz ang tawag ng karawinang tao sa Pilipinas.
Tao p? [,ta:.ʔʊ'pɔʔ], [,ta:.ʔʊ'po:] {N A}. Tulọy pọ!
mga tao {A/P N}.
tumao {DT01}.
magkatao {DT}.
pagtao {ND}. Isạng tanghali, dumatịng si Fely habang naiidlịp si A Chuan sa pagtao sa tindahan. {W Nanyang 22.14}.
katao {N}. Limạ katao. Limạng katao. {7-7.1 (4)}.
tauhan {N}. Reyna at kanyạng mga tauhan. Ang mga tauhan sa kagawarạn ng nagbibilị.
sangkatauhan {N/Cd/isa+ka+tao+an}.
pagkatao {N}. Mabuti ba ang pagkatao niyạ? Anọ ang kanyạng tunay na pagkatao? {W Regine 3.1}.
panauhin {N/pang+tao+in}. Marami siyạ panauhin sa kaarawạn niyạ.
tagapagtao {N}.
taumbayan {N/Cd/tao+ng+bayan}. Ngayon, sa araw na itọ - dito magwawakạs ang pamumunong manhịd sa mga daịng ng taumbayan. {W Aquino 2010 3.7}.
matao {U}. Matao ang sinehạn.
makatao {U}. Kạpwa may kahalagahang makatao, subalit kạpwa Amerikano rin. {W Salazar 2006 2.2.5}.
nakatao {W Nanyang 22.1} {U ? V/A}.

Mga Tao.
ale.
babae.
binata.
binibini.
dalaga.
ginoọ, ginang.
lalaki.
mama.
Kamag-anak .

[taọb]. {X} Ugat ng salita
tumaọb {DT00}. Tumaọb ang awto.
magtaọb {DT10}, itaọb {DB10}. Sino ang nagtaọb ng bangk? Itaọb mo ang baso. pataob, nakataọb {U}.

taog. {X/N} Pangngalan (//kati)

taọn. {X/N} Pangngalan
Mịnsan sa isạng taọn. Angaw na angaw na taọn. Itinay ang gusaling iyạn ng may limampụng taọn na ngayọn. Ang isạng ligid ng mundọ sa araw ay tumatagạl nang isạng taọn.
magkataọn {DT/mag+kataon}.
nagkataọn {U/DT/D/mag+kataon}. Kung nagkataọng abalạ si Tan Sua, tumitingịn muna siyạ ng mga tela at ... {W Nanyang 11.2}.
dantaọn {N}. Propeta noọng ika-8 dantaọng BK. Jh. v. Chr.
pagkakataọn {ND?N}. Samantalahịn mo ang pagkakataọn itọ. Sa ganitọng pagkakataọn.
kataọn {U}. Kataọng pagkikita.
taụn-taọn {U}.

tapa. {X/N} Pangngalan
tapạ, tinapạ {U,N}.

tapak. {X/N} Pangngalan
Narinịg mo ba ang mga tapak sa itaạs?
tapạk {U}. Naglakạd siyạ nang tapạk.
tapakạn {N}. May dalawạng tapakạn ang bisikleta.
tumapak {DT01}, tapakan {DB10}. Huwạg tapakan ang damuhạn. Hind madal ang tumapak sa ḷpang hind mo kinagisnạn. .

tapal. {X/N} Pangngalan
May tapal ang isạng matạ niyạ.
itapal.
magtapal, tapalan. Tinapalan ng nars ang likọd ng lalaking may-sakịt.
magtapal, tapalan. Tinapalan ng simẹnto ang mga putọk sa padẹr.
panapal, pantapal {N}. Panapal ang kalimitang ginagamit ng mga albulạryo sa panggagamọt ng maysakịt.

tapang. {X/N} Pangngalan
Hanga akọ sa tapang ng batang iyạn.
maṭpang. Lalaking matapang siyạ. Matapang ang kapẹ.

tapạt. {X/U} Pang-uri
tapạt (1).
 sa tapạt ng {TA N TW} {4-4.2} (sa harạp ng). Ilagạy mo na lang sa tapạt ng mga gamit niyạ ang mga gamit ko. Sa isạng burger house sa tapạt ng kanilạng opisina silạ nag-snack. {W Karla 209} (Taglish).
tumapạt {DT10}.
pagtapatịn {DB10/ft|fg [DB10/fg|fh]} {7-5.3}. Pagtapatịn ng guhit ang mga larawan at mga salitạng katumbạs nito.
ipagtapạt {DB11/ft|fg|fp} {7-5.2}. "...," malungkọt na ipinagtapạt sa akin ni Fernando isạng araw nang mul niyạ akọng dalawin. {W Angela 3.21} .
pagtapạt {ND/tumapat}.
katapạt {U}. ... isạng maliịt na bintana na sa umaga'y katapạt ng sikatạn ng araw. {W Anak ng Lupa 3.3}.
tapạt (2).
Tapạt sa kanyạng tungkulin. bewusst.
magtapạt {DT00}.
pagtapatạn {DB20/fp|ft|fg}. Pinagtapatạn ko ng suliranin ko ang kaibigan ko.
pagtatapạt {ND/magtapat}.
katapatan {N}.
matapạt. Matapạt niyạng sinusunọd ang mga batạs. Sagọt na matapạt.
tapạt (3) (hind mandaraya).../lex/lexh__.htm#halaga">philippinischen Werten gehört), man dann verwende besser hindị mandaraya = nicht betrügend.
magtapạt {DT00}.
pagtatapạt {ND/magtapat}.
katapatan {N}. ... sa pamamagitan ng pagpapạral ng katapatan at mabuting pamamalakad sa pamahalaạn. {W Aquino 2010 3.9}.

tapay. {X/N/} Pangngalan masa
tinapay. Yari sa tapay ang tinapay.

tap. {X/N} Pangngalan
tap (1) (duster) {N}. :: { LJE tapi} 'Any piece of cloth used by women to cover the body in bathing, working or washing'. :: { UPD tapi} Sinaunang saplọt pambabae.
tap (2) {N}. :: Kasuutạng ginagamit kapạg nagluluto at naglilinis na pantakịp sa harạp na bahagi ng katawạn upang hind madumihạn ang suọt na damịt.

tapịk. {X/N} Pangngalan
Tapịk sa balikat.
tapịk-tapikịn ng balikat {DB10 TW N}.

[tapon]. {X/N ? X/DB} Ugat ng salita
tumapon {DB00} {7-1.2}. Tumapon ang sapatọs niyạ sa malayo.
magtapon {DT10}. Bawal magtapon ng basura dito.
itapon {DB10}. Saạn mo itinapon ang basura? Punasan mo ang itinapon. Itapon mo yung tubig. . May itinapon sa timb.
tapon {N ? X/DB/} = itinapon. Punasan mo ang tapon. May tapon sa timb.
matapon, mapatapon {DB10/ft|fg} {7-3.5.1}. Natapon ni Ryan ang tubig sa lamesa. Napatapon ni Ryan ang tubig sa lamesa.

tapos. {X/N}Pangngalan
Tapos ng klase.
tapọs {U}. Tapọs na ang palabạs nang kamị ay dumatịng. Tapọs na ang mga sagọt sa aking mga aralịn. Tapọs na siyạ. Paano mo malalaman kung tapọs mo nang gawịn ang wal? {W Gubat 3.34}.
tapọs {A}. Gumising muna, sak maghugas, tapọs mag-almusạl.
hind tapọs, di-tapọs {A J, D.U}. Di-tapọs ang trabaho. Di-tapọs na pangungusap.
matapos {DT00, DB00}. Higịt na marami siyạng natapos kaysạ ibạ. Natapos ang trabaho kahit na masam ang panahọn. Natapos ang tugtọg.
magtapọs {DT00/fy, DT10/fg|ft} !!. Nagtapọs na ang programa. Nagtapọs si Luisa ng parmạsya. Magtapọs ka muna sa pag-aaral.
tapusin {DB10}. Tinapos niyạ ang trabaho sa loọb ng dalawạng araw.
katapusạn {N}. Katapusạn ng taọn.
katapusạn {U}. Ang Omega ang katapusạng titik sa abakadang Griyego.
pagtatapọs {ND}. Samahan ninyọ akọ sa pagtatapọs ng laban na itọ. {W Aquino 2010 3.28}. Hind akọ dadalọ sa pagtatapọs.
tapusan {N}.
pagkatapos {ND/G?N}. Malapit na ang pagkatapos ng trabaho. Paninising walạng pagkatapos.
pagkatapos {ND/G D} {6-6.5.1. Nagkamal siyạ, ngunit pagkatapos ay nagsisi. Pagkatapos ng tatlọng taọn. Pagkatapos ng kanyạng pag-aaral.
pagkatapos {C} {13K-5231}. Umalịs siyạ pagkatapos dumatịng ang kapatịd ko. Magbihis ka pagkatapos kumain. Pagkatapos mag-alas-dose. {7K-131 [9]}

tapyạs. {X/N}Pangngalan
tapyạs {U}.
tapyasạn {DB10}. Tinapyasạn niyạ ang gilid ng salamịn. Tinapyasạn niya ang buko.

Tarạ!Tayo na!
[tarantạ]. {../Es} Espanyol
matarantạ {DT00}. Biglạng matatarantạ ang dalawạ kong kapatịd.
natatarantạ {U/DT00/E}.
tumarantạ {DT01}. Anọ ang tumatarantạ sa iyọ?
tarantahịn {DB10}. Huwạg mo siyạng tarantahịn.
katarantahạn {N}. Dahil sa kanyạng katarantahạn ang nainọm niyạ'y suka at hind tubig.

tarịk. {X/N}Pangngalan
Tarịk ng bubungạn.
matarịk {U}. Likọng matarịk.

[tarọng]. {X} Ugat ng salita
katarungan.
 Bulwagan ng Katarungan. -saal.
makatarungan {U}.

Wikang Filipino - Wakas ng talasalitaan tao - tar   22 Setyembre 2016

Simula ng pahina   tas - ter   Pahinang pamagat na Filipino   Fisyntag