| sah - sal | |
| Pambungad | Talahuluganang sah - sal |
| sa sah saka saki sako sala sali salo sam sar si su suk | |
| sahịg. | {X/N} Pangngalan |
| Bunutịn mo ang sahịg. Kuskusịn mo ang sahịg. | |
| sahod. | {X/N} Pangngalan |
| Magkano ang sahod mo sa isạng buwạn? | |
| sahọg. | {X/N} Pangngalan |
| isahọg {VP.}. | |
| sahol. | {X/N} Pangngalan |
| sahulịn {VP.}. kasahulạn {N}. | |
| saịd. | {X} Ugat ng salita |
| magsaịd {VA00/fa}. sairịn {VP10/fp|fa}. sinaịd {J/VP10/A}. | |
| saing. | {X} Ugat ng salita |
| magsaing {VA00/fa}.
Magsasaing akọ
bukas nang umaga. isaing {VP10/fp|fa}. Isaing mo ang bigạs na iyạn. saingạn {N}. sinaing {N/VP10/A}. | |
| [saka]. | {N/Es} Espanyol |saca| |
| magsaka {VA10}. pagsasaka {N/G}. magsasaka {N}. | |
| saka. | {D/S} Pang-abay |
| Maghugas muna ng kamay, saka magpunas, tapos kumain. Saka puwede ka rin namang makilibing. {W Suyo 5.7}. {10-5.1.3 [13]} | |
| sakal. | {X/J} Pang-uri |
| Sakal ang kuwelyo. sumakal {VA01/fa|fp}. May sumakal sa kanya. sakalin {VP10/fp|fa}. Para malaman ng mga kapitbahay natin na hindi kita sinasakal. {W Simo Mahal}. | |
| sakali. | {X/D} Pang-abay |
| Sakaling dumating si Juan ay ibigay mo sa kanya
ang librong ito. saka-sakali {D}. bakasakali {D/baka+sakali} . magbakasakali {VA10/fa|fp}. Nagbabakasakali siyang makatanggap ng tawag mula sa kanyang nobyo. [{W Unawa 3.1}]. | |
| sakay. | {X/N} Pangngalan |
| Sakay niya si Nimfa sa kanyang bisikleta.
{W Suyo 5.4}. sakay {N}. Tatlong sakay lang mula sa amin hanggang Lipa. sumakay {VA01/fa|fl}. Sumakay siya sa bapor. magsakay {VA00/fa, VA10/fa|fp}. Magsasakay ang diyip sa kanto.). sakyan {VP10/fl|fa}. Sakyan mo ang kabayo. . Sasakyan kita sa lahat ng gusto mo. isakay {VP11/fp|fa|fl}. Isakay mo ang bata sa kotse. magpasakay {VA11/fi|fa|fl}. fahren lassen. Magpasakay ka ng matanda sa dulo. pasakyan {VP10/fl|fi}. fahren lassen. Pasakyan mo ang bagong kotse. pasakyin {VP11/fa|fi|fs}. fahren lassen. Pasakyin mo ako sa bagong kotse. sasakyan {N}. sakayan {N}. | |
| Mga sasakyang panlupa. | ||
| bisikleta. bus. diyip, jeep, jeepney. |
kalesa. kartilya. kotse. |
trak. traysikel. |
| sakdal | {J?} Pang-uri |
| Sakdal ganda. Sakdal tamad siya. | |
| sakịm. | {J} Pang-uri |
| masakịm. Masakịm sa pera. | |
| sakit. | {X/N} Pangngalan |
| magsakit {VA00}. Magsakit kang
matapos sa pag-aaral. magpasakit {VA00+1/fi|fa}. Nagpasakit sa kapitbahay ang lolo ko nang sinabi niyạng tangạ itọ. pasakit {N}. Punọ ng pasakit ang bawat araw. {Damaso 4.3}. | |
| [sakit]. | {X?} Ugat ng salita |
| malasakit {N} . Napakalakị ang malasakit mo sa kanyạ. | |
| sakịt. | {X?/N} Pangngalan |
| Mga karamdaman at
sakit. Walạ nang paggalịng ang sakịt niyạ. manakịt {VA10/fa|fp/mang+sakit}. verletzen (körperlich oder geistig). Huwạg manakịt ng kạpwa. saktạn {VP10/fb|fa}. Huwạg mo siyạng saktạn. sumakịt {VA00/fa}. Sumasakịt ang ulo ko. magkasakịt {VA00/fa}. Bakạ ka magkasakịt sa ginagawạ mong iyạn. [Si] Haring Talangka na tulad ng maraming hari ay walạng ibạng papẹl sa kwẹnto kundị ang magkasakịt. {W Gubat 3.1} . magpasakịt {VA00+1/fi|fa}. Nagpasakịt sa sugat ko ang alkohọl. maysakịt {N}. Nag-aalaga siyạ sa tatlọng maysakịt. pagkakasakịt {N/G/magkasakit}. Matagạl na pagkakasakịt. may-sakịt {J}. May-sakịt siyạ. masakịt {J}. Masakịt na sugat. Masakịt na salitạ. nakasasakịt {J}. Nakasasakịt na mga salitạ. | |
| saklạp. | {X/N} Pangngalan |
| masaklạp {J}. Kahit na akọ ay lumakị sa hirap, hindị ko kailanmạn dinanas ang ganitọ kasaklạp na buhay. {W Damaso 4.4}. | |
| saklạw. | {X/N} Pangngalan |
| Huwạg kayọng aalịs sa saklạw ng
paaralạn sa oras ng klase. sumaklạw {VA01/fa|fl, VA10/fa|fp}, saklawịn {VP10/fp|fa}. Sumasaklạw sa buọng Pilipinas ang batạs na itọ. Sumasaklạw ng maraming baranggạy ang Lipạ. kasaklawạn {N}. masaklạw {J}. Masaklạw na paglalarawan. Magpahayag (ipahayag) nang masaklạw. Isạng masaklạw na suliranịn. Masaklạw na pag-aaral. | |
| saklạy. | {X/N} Pangngalan |
| saklolo. | {N/Es} Espanyol |socorro| |
| Saklolo!. |
| saknọng. | {X/N} Pangngalan |
| saknọng (1) {N}. saknọng (2) {N}. | |
| sako. | {N/Es} Espanyol |
| sakop. | {X/N} Pangngalan |
| Mga sakop ng hari.
Ipinagmamalaki ng
Hari ang kanyang mga sakop. sakop (2) {N} (saklaw). pagsakop {N/G}. pagkakasakop {N}. Ang pana-nakop sa Pilipinas ng kaaway. lupang-sakop {N/Cd}. | |
| saksak. | {X} Ugat ng salita |
| saksakin, sumaksak. saksakan {N}. panaksak, pansaksak {N}. | |
| saksi. | {X/N} Pangngalan |
| sumaksi {VA01}. Sumaksi siya sa pagsisiyasat sa kaso. | |
| sakunạ.
|
{X/N/Xx} Sanskrit ? |
| malakịng sakunạ . | |
| sala (1). | {X/N} Pangngalan |
| kasalanan {N/ka+sala+an} {15-3.4}. Kasalanang-Mana.
. Sa paghahanay ng mga punong kasalanan, naisalin
lahạt ang mga itọ sa wikang Tagalog.
{W Dasal 3.17}. makasalanan {N, J}. maysala {N}. pagkakasala {N}. Parurusahan ang anumạng pag-ulit ng pagkakasala. sala {J}. Sala ka sa lamịg, sala ka sa init. {W Karla 5.204}. | |
| sala (2), salas. | {N/Es} Espanyol Sa bahay. |
| [sala] (3). | {X} Ugat ng salita |
| magsala {VA10}. salain {VP10}. salaan {N}. panala {N}. | |
| salabạt. | {X/N} Pangngalan |
| salamat. | {X/N} Pangngalan |
| Maraming salamat. salamat sa.3}. Salamat sa pagsisikap ni Juạn nagtagumpạy ang trabaho. pasasalamat {N}. Sa tuwịng nagdarasạl akọ, lubọs ang pasasalamat ko sa Diyọs dahil ... {W Laruang Krus 3.1}. | |
| pasalamat {N}. | |
| magpasalamat {VA01/fa|fp}
{8-1.2}.
Nagpapasalamat siyạ sa iyọng tulong. pasalamatan {VP10/fc|fa} {8-2.3}. Pinasalamatan ko ang regalong inibigạy sa akin. ipagpasalamat {VP11/fp|fa|fb} {8-5.2}. Ipinagpasalamat mo sa doktor ang panggagamot sa iyo. maipagpasalamat {VP10/fb|fa} {8-5.2}. Bumalịk tayo bukas upang maipagpasalamat ang kapatịd ko. | |
| salamịn. | {X/N} Pangngalan |
| Palagi siyạng nasa harap ng
salamịn. nakasalamịn {J}. Bulạg ang taong nakasalaṃng iyọn. | |
| salansạn. | {X/N} Pangngalan |
| salansạn (2) {N}
(talaksạn). isalansan, magsalansạn. salansanan {N}. | |
| salapị. | {N/My} |
| pananalapị. Ang Kawanihạn ng Rẹntas Intẹrnas ay isạng sangạy ng Kagawarạn ng Pananalapị. |
| salapid, salapịd. | {X/N} Pangngalan tirintạs |
| salarịn. | {X/N} Pangngalan |
| [salạt]. | {X} Ugat ng salita hipo |
| magsalạt, salatịn. masalạt {VP10}. pagsalạt {N/G}. | |
| salawạl, salwạl. | {X/N} Pangngalan pantalọn |
| salwạl (2). magsalawạl {VA00}. salawalạn {VP10}. | |
| salaysạy. | {N/Ch} Tsino |
| magsalaysạy {VA10/fa|fp}. isalaysạy {VP10/fp|fa}. Isinalayasạy niyạ ang kanyạng ginawạ. mananalaysạy {N}. | |
| [salbạ]. | {X/Es} Espanyol |salvar| ligtạs |
| magsalbạ, isalbạ. maisalbạ {VP11/fp|fa|fl}. Maisasalbạ niyạ akọ mulạ sa pagigịng ulila sa magulang. {W Damaso 4.2}. | |
| salbahe. | {J/Es} Espanyol |
| Siguro, salbahe ang mumo sa bintana.
{W Mumu 4.2}. salbahe {N}. | |
| [sali]. | {X} Ugat ng salita |
| sumali {VA01/fa|fp}. Sumali ang
guro sa larọ ng mga bata. huwạg isali {DP VP}. Huwạg natin silạng isali sa larọ. kasali {N}. Isạ siyạ sa mga kasali sa sayạw. magkasali, magkakasali {J} {9K-222}. Apat ang bilang ng magkakasaling bata na bumubuọ ng isạng grupo. | |
| salig. | {J} Pang-uri |
| magsalig {VA11/fa|fp|fl}. masalig {VP01}. pagsaligan {VP11/fp|fa|fl}. saligan, saligạn, sanligan {N}. Saligan ng timbạng. saligan, saligạn {J}. Saligạng-Batạs. | |
| salik. | {X/N} Pangngalan |
| Isạng mahalagạng salik sa
pagbubuọ ng pambansạng kaakuhạn.
( | |
| saliksịk. | {X/N} Pangngalan |
| magsaliksịk, sumaliksịk {VA10/fa|fp},
saliksikịn {VP10/fp|fa}. pagsaliksịk, pananaliksịk {N}. mananaliksịk {N}. Kailangan ang isạng pangkạt ng mga mananaliksịk ... at magsasagawạ sa mga pagbabago ... {W Javier 3.7}. | |
| salimbạy. | {X} Ugat ng salita |
| sumalimbạy {VA00/fa}. Sumasalimbạy ang lawin sa himpapawịd. | |
| salimuọt. | {J} Pang-uri |
| kasalimuutạn {N}.
Mahirap
intindihịn ang panukala dahil sa kasalimuutạn
niyọn. masalimuọt {J}. sali-salimuutịn {J}. Sali-salimuutịn ang buhọk mo. | |
| [salin] (1). | {X} Ugat ng salita buhos |
| isalin {VP11/fp|fa|fl}. Isinalin ko sa
mga tasa ang gatas na nasa bote. isalin ang dugo, magsalin ng dugọ. salinan {VP20/fl|fp|fa}. Saḷnan mo ng toyo ang bote. pagsalinan {VP20/fl|fp|fa}. Pinagsalinan ko ng patịs ang bote ng toyo. | |
| salin (2). | {X/N} Pangngalan |
| magsalin {VA11/fa|fp|fa}. isalin {VP/fp|fa|fl}. Isalin mo ang kuwẹnto sa Filipino. salinwikạ {N/Cd}. pagkakasalin {N}. | |
| salitạ. | {X/N} Pangngalan |
| Sa ibạng salitạ, ...
{W Santiago 3.1}. magsalitạ {VA00/fa, VA/fa|fp}. Hindị pa marunong magsalitạ ang bata. Hindị siyạ nagsasalitạ ng Filipino. salitaịn. magsalitaan {VA00/fa/mag+salitaan}. makapagsalitạ {VA00/fa}. "...", hindị na namạn siyạ halos makapagsalitạ. {W Piso 3.4}. pagsalitaạn {VP/fb|fa}.A. als Tadel) sagen. At ... huwạg na huwạg mo ulị akọng pagsalitaạn ng ganyạn. {W Rosas 3.16}. salitaan {N}. panalitạ {N}. Bahagi ng panalitạ. pananalitạ {N}. Dahan-dahan ka sa pananaliṭ. {W Rosas 3.4}. pagsasalitạ {N/G}. Hindị niyạ mawatasan ang aking pagsasalitạ. tagapagsalitạ {N}. palasalitaan {N}. :: Kalahatạn ng mga salitạ sa wika (mga salitạng ginagamit ng isạng tao). talasalitaan {N/Cd}. masalitạ {J}. | |
| saliwạ. | {J} Pang-uri |
| sumaliwạ {VA}. saliwaịn {VP01}. Saliwaịn ang mga salitạ. pagsaliwa {N/G}. kasaliwaạn {N}. pasaliwạ {J}. Turnịlyong-pasaliwạ. kasaliwạ {J}. | |
| salo. | {X/N} Pangngalan |
| Salo silạng kumain sa iisạng
pinggạn. sumalo {VA00}. Nanananghali kamị, sasalo ka ba? pagsalo {N/G}. salu-salo {N/&&}. Malakịng salu-salo ang despedida nilạ. | |
| [salọ]. | {X} Ugat ng salita |
| sumalọ {VA10}. saluhịn {VP10}. Saluhịn mo ang bola. | |
| salọp. | {X/N} Pangngalan |
| :: 1 salọp = 3 litrọ. Dalawampụ't limạng salọp ang lamạn ng isạng kabạn. | |
| salubong. | {X} Ugat ng salita |
| Daạng walạng salubong. sumalubong {VA01}. magsalubong {VA00, VA10}. salubungin {VP}. makasalubong {VA10/fa|fp}. Dapat akọng idaạn sa bintana para di niyạ akọ makasalubong sa hagdanan. {W Mumu 4.4}. pagsalubong {N/G?}. pagsasalubong {N/G}. pagsasalubong {N/G} Gr. Pagsasalubong ng tunọg. Pagsasalubong ng hutagạ. salubungạn {N}. | |
| pasalubong {N} . | |
| pasalubungan
{VP20/fb|fa|fp}. Pinasalubungan kitạ ng
bulaklạk. | |
| salungạt. | {X/J} Pang-uri |
| Salungạt na hangin. magkasalungạt {VA}. magkasalungatan {VA}. Nagkakasalungatan ang pahayag mo at sa kanyạ. kasalungạt {N}. Ang kasalungạt ang siyạ niyạng sinabi. Ang kasalungạt ay siyạng totoọ. salungatan {N}. kasalungạt {N, J}. Maasim ang kasalungạt ng matamịs. kasalungạt ng {J MC}. | |
| Mga Kasalungat. | |
| malakị
- maliịt. mataạs - mababa. mahaba - maiklị. matagạl - maiklị. matangkạd - pandạk. makapạl - manipịs. mabigạt - magaạn. malapad - makipot, makitid. maluwạg - masikịp. malalim - mababaw. malayo - malapit. mabilịs - mabagal. mainit - malamịg, maginạw. matigạs - malambọt. malapot - malabnạw. punọ - walạng-lamạn. matalas - mapurọl. tuyọ - mabasạ. malimit - madalang. marami - kauntị. |
mabangọ
- mabaho. maanghạng - matabạng. matamịs - maasim. malinis - marumị. tahimik - maingay. mayaman - mahirap. mahạl - mura. matandạ - bata. luma - bago. masayạ - malungkọt. gutọm - busọg. masipag - tamạd. mabaịt - malikọt. matalino - tangạ. magandạ - pangit. buhạy - patạy. magalịng - masamạ. matabạ - payạt. malusọg - may-sakịt. |