i - ilo
Pambungad Walang talahuluganang sa i - ilo
iba ibi ig ik ila ili   im is

ibạ. {X/U} Pang-uri
Mayroọn bang ibạng magsasalit? . Mga ibạ pang panghalịp. Bigyạn mo akọ ng ibạng kulay.
maibạ {DT01/fg?fy|fn}. Naiibạ siyạ sa amin. Naiibạ sa ibạng bahagi ng panalitạ ang mga pandiwa.
mag-ibạ {DT10/fg|ft}. Nag-ibạ ng pasiyạ ang kanyạng inạ.
ibahịn {DB10/ft|fg} (baguhin). Huwạg mong ibahịn ang kahulugạn. Kadaliạng ibahịn. Madalịng ibahịn.
maibạ {DT01}. Naiibạ ang sagọt mo sa kanyạ.
magkaibạ {DT10, DT01}. Nagkakaibạ silạ ng (sa) kuru-kuro.
magkaibạ-ibạ {DT10}. Nagkakaibạ-ibạ ng liwanag ang mga bituịn.
pag-iibạ, pag-ibạ {ND}.
kaibahạn {N}.
kakaibhạn {N}.
pagkakaibạ {N}. Anọ ang pagkakaibạ? Makikita ng sinumạn ang pagkakaibạ ng itịm sa pulạ.
pagkakaibạ-ibạ {N}. Pagkakaibạ-ibạ ng mga kulay. Malakịng pagkakaibạ-ibạ sa mga pangkạt na pampalaanyuan ng pandiwa.
pagkamạgkaibạ {N}.
ibạ-ibạ {U}.
ibạng-ibạ {U}.
magkaibạ {U}. Magkakaibạ ang mga pangalan ng tao. Pareho ang kanilạng kahulugạn ngunit magkaibạ ng gamit. Dalawạng magkaibạng wika.
magkaibạng-magkaibạ {U}. Magkaibạng-magkaibạ ang dalawạ.
ibạ't ibạ {U}. Ibạ't ibạng uri ng aklạt. Magagamit na panagur ang ibạ't ibạng bahagi ng panalit. { Aganan 1999 p. 74}.
kakaibạ, kaibạ {U}.
ibạ pa {U A}. Ibạ pang kaalaman.
at ibạ pa {C U A}, atb., atbp. {Ab}.
ibayo.

ibabbabạ
ibabawbabaw
ibayo. {X?/N?} Pangngalan
Ibayong dagat.
sa ibayo ng. Tumawịd tayo sa ibayo ng ilog.

ibayo. {X?/U} Pang-uri
Dalawạng ibayo. Sampụng ibayo.
ibayo (2) {U}. Ibayong kapạl. Ibayo ang lakị ng sahod ni Juạn kaysạ kay Pedro. Mag-ingat ka nang ibayo.
mag-ibayo {DT}.
ibayuhin {DB}.
pag-ibayuhin {DB}. Nang matanạw ang lupa, pinag-ibayo ng malalangọy ang kanyạng pagsisikap.

ibig. {X/N} Pangngalan
Anọ ang kanyạng ibig? Magsimba ang aking ibig.
ibig {AH}/N,NN} {10-5.1.2}. Hind ibig na mag-aral ni Pedro ng Filipino. {AH}/N L} Hindi ibig mag-aral ni Pedro ng Filipino. {AH}/N  L }. Ibig mag-aral ng Filipino si Pedro. [0] {AH}/NN  L }.
umibig {DT00, DT01}. Umiibig siyạ. Umiibig siyạ sa kanyạng anạk.
ibigin {DB10}.
maibigan {DB10/ft|fg}. Binibilị bawat maibigan ko. {W Tiya 3.6}.
pag-ibig {ND}. Pag-ibig ng Diyọs sa atin.
kaibigan [kaɪ'bi.gan], [ka.ʔi'bi.gan ] {N} {15K-351}.
  Matalik kong kaibigan. mir.
makipagkaibigan {DT00/makipag+kaibigan} {7-9.1}. Madal ring matuto ang mga taong mahilig makipagkaibigan.
magkaibigan {N/mag+kaibigan?}.
pakikipạgkaibigan {ND} {6-6.5}.
pagkakaibigan {N/pagka-kaibigan} {5-2.1}.
magkaibigan, magkakaibigan {U} {9K-221}.

ibịs (1). {X/N} Pangngalan
ibịs (2).
maibsạn, ibsạn, maibisạn, ibisạn (1) {DB10/fp|fg} . Ibsạn ng sunong ang matandạng babae. .
maibsạn, ibsạn, maibisạn, ibisạn (2) {DB10/fp|fg} . Sa tulong ng wastọng pamamahala sa mga daratịng na taọn, maiibsạn din ang marami nating problema. {W Aquino 2010 3.7}.

ibon. {X/N} Pangngalan
:: Uri ng hayop na may balahibo, may tuk, may dalawạng pakpạk, at may makaliskịs na paạ.
ibon (2). "Ibon" ang panglikọd, "bilang" ang pangharạp.

Mga Ibon.
bibe.
Entenküken
itik.
kanawạy.
labuyo.
lawin.
luklạk.
manọk.
pabo.
paboreạl.
pato.
pipịt
pugo.
sisiw.
susulbọt.
uwạk.

idlịp. {X/N} Pangngalan
maidlịp, umidlịp. Noọ'y walạ ni isạ mang namimilị at kasalukuyang umiidlịp si Dy Koyi. {W Nanyang 3.6}.

[igi]. {X} Ugat ng salita
igihan.
kaigihan {N}. Mga kaigihan ng pagtirạ sa ḅkid.
maigi {U}. Kuskusịn ko raw maigi ang dumị sa aking katawạn at buhọk. {W Damaso 4.5}.

igs, iks. {X} Ugat ng salita ikl
umigs {DT00}. Umiigs ang araw kung Nobyẹmbre.
magpaigs {DT10/fh|ft}.
paiksiịn {DB10/ft|fh}. Pinaigs niyạng lahạt ang kanỵng mahabang damịt bilang pagsunọd sa moda. {11-8}.
kaigsiạn {N}. Napansịn ng lahạt ang kaigsiạn ng kanyạng damịt.
maigs {U}. Gupịt na maigs.
maigs {U} (ikl). Maigsịng panahọn. Maigsịng buhay.

iha, iho. {N/Es} Espanyol

ihaw. {X} Ugat ng salita
iihaw, mag-ihaw. Nag-ihaw kamị ng karnẹ, isd at manọk.
inihaw. Inihaw na isd.

ihi. {X/N} Pangngalan
umihi. Dapat umihi ang mga bata bago matulog.

ikawika.
ikạw. {HT/2S} Panghalip na panao {8-4.1}
Ikạw ang umalịs kagabị. Ikạw ang anạk, akọ ang amạ. Hind ikạw. Ikaw ang mahạl niyạ. Kung akọ ikạw, .... Kung ikạw ang tatanungịn, .... Bastạ ikạw!
ka {HT/2S/EC}. Pupuntạ ka sa Maynila. Hind ka pumuntạ sa Maynila. Umalịs ka kagabị. Sino ka? Anọ ka? (beleidigend).
ikạw - ka. Mahạl niyạ ikạw. Minamahạl ka niyạ. {6K-634}. Hind pa po ikạw nag-aasawa. {W Boak 4.3}. {5K-411}
Dahil sa ikạw ay umalịs kagabị, hind ka nakita ng lolo.

ikid. {X/N} Pangngalan
Bumiḷ ka ng isang ikid na sinulid.
mag-ikid, ikirin, iikid {D.}.
ikirạn {N}. Umuup ang magandạng prinsesa sa ikirạn.
paikid {U}. Pusod ang tawag sa buhọk na tinipong paikid o patumpọk sa likọd o ibabaw ng ulo.

ikl. {X} Ugat ng salita igs
umikl {DT00}. Umikl (umurong) ang tela.
magpaikl {DT10}.
paikliịn {DB10}.
pinaikl {U/DB/D} (dinaglạt). Pinaiklịng pangalan.
maikl {U}. Maikl ang pạlda niyạ.
pagpapaikl {ND/magpa-}.

ikot. {X} Ugat ng salita
umikot {DT00}. Umiikot ang gulọng.

iksigs

ilag. {X} Ugat ng salita
Ilag! {M}.
umilag {DT01}. Umilag siyạ sa kanyạng kapitbahay.
mangilag {DT01}. Nangilag sa kanyạ ang mga tao nang magkasakịt ng tisis.
makailag {DT00}. Nakailag si Ed, sabạy-salạg sa suntọk. {W Bulaklak 8.2}.
pangilagan {DB10}. Pinangilagan siyạ ng mga tao nang magkasakịt ng tisis.
pag-ilag {N}. Hustụng-hustọ ang kanyạng pag-ilag; hind siyạ tinamaan ng bola.

ilạn?. {X/U} Pang-uri
ilạn {U} {8K-4422 (1)}. Ilạng (mga) batang lalaki. Ilạng tao lamang. Kinain ni Juạn ang ilạn, at initapon ang mga natirạ. Ilạng taọn na nilạ itọng ginagaw. {W Prutas 3.2}. Kinailangan niyạng daanạn ang matatarịk na burọl at ilạng mga sapa. {W Samadhi 4.1}.
# ilạn {UN} {12-2.2}. Ilạn kayọ?
ilạng {UN.TL}. Ilạng taọn ka na?
kung ilạn {C U}. Hind ko maalaala kung ilạn ang natanggạp kong regalo noọng paskọ.
ilanmạn {U A}. Bibigyạn kitạ ilanmạng manggạ ang hihingịn mo.
kahit ilạn {A U}. Kumuha ka ng kahit ilạng manggạ sa kaịng.
ikailạn? {UN/ika+ilan}, pang-ilạn {UN} {12-2.2} {9-6.2}. Ikailạn? Pang-ilạn kang anạk?
kailanạn {N/ka+ilan+an} Gr.
makailạn {A/maka-}.
kailạn? [kaɪ'lan], [kʌ.ʔɪ'lʌn ] {AN/ka-} {12-2.3}.
 Kailạn silạ aalịs? gehen sie (entferntere Zeit, nicht heute)? Anọng oras silạ aalịs?
Gaanọng katagạl ...? Sa sampụng minuto.
kailạn lamang, kamakailạn lamang {A A}. Kamakailạn lamang ay nagpapistạ kamị rito. Parang kailạn lamang.
kung kailạn {C AN} {8-4.4.1}. Kung kailạn umalịs si Tony ay wal akọng pakialạm.
kailạn man, kailanmạn, kailanmạt {AN C/EC}. Kailanmạn umalịs si Tony ay wal akọng pakialạm. Kailanmạt makita niyạ akọ, ay nagagalit siyạ.
hind kailanmạn {A D/AN.C}. Hind akọ nagbibigạy ng tulong kailanmạn.
kahit kailạn {C AN}. Kahit kailạn umalịs si Tony ay wal akọng pakialạm.
kahit kailạn {A(D AN)}. Hind akọ nagbibigạy ng tulong kahit kailạn.
kamakailạn {A}. Kamakailạn lamang.

kailangan.

[ilạp]. {X} Ugat ng salita
kailapạn {N}.
mailạp {U}. Ilạng gabị na, mailạp pa rin sa akin ang pagdalaw ng antọk. {W Estranghera 3.1}.

ilat. {X/N} Pangngalan sapa

ilaw. {X/N} Pangngalan
Nakita namin ang mga ilaw ng lungsọd. Buhạy pa ang ilaw. Bukạs pa ang ilaw. Patạy na ang ilaw.
ilaw ng lẹnte {N TW L/Es}.
ilawạn {N}. Sa tabị ng tibị ay maliịt na ilawạn.

ilịng. {X/N} Pangngalan
Ilịng ang kasagutan niyạ.
umilịng {DT00}. Umilịng siyạ.

ilog. {X/N} Pangngalan
Malalim ang ilog.
taga-ilog.
Tagalog {N,J/taga+ilog?}.

ilong. {X/N} Pangngalan
Tungk ng ilong.
matangos. Matangos ang ilong. {W Samadhi 4.2}.

Wikang Filipino - Wakas ng talasalitaan Wörterbuch i - ilo   02 Hulyo 2013

Simula ng pahina   im - iri   Pahinang pamagat na Filipino   Fisyntag