| gu - guy | |
| Pambungad | Talahuluganang gu - guy |
| ga gam gat gi go gu gug guh gul gum gup gus gut | |
| gubat. | {X/N} Pangngalan |
| Maraming punongkahoy sa gubat. kagubatan {N}. | |
| gugo (Entada phaseloides). | {X/N} Pangngalan |
| gugo (2):: Panlinis ng buhok na yari sa balat ng punongkahoy na gugo. . | |
| gugol. | {X/N} Pangngalan g̣stos |
| Sagọt niyạng ang gugol sa kasạl. gugulin . Ginugugol namin 5000 PHP sa upa. laạng-gugulịn {N.L.N}. takdạng-gugulịn. Dapat tayong maghandạ ng ating takdạng-gugulịn. | |
| guhit. | {X/N} Pangngalan |
| May guhit sa gitnạ ng kạlye. guhit (2) {N} (gatlạ). guhit (3) {N} (100 g). guhit (4) {N}. Mapapansịn ang maninipịs na mga guhit sa noọ at sa dulo ng mga matạ. {W Nanyang 3.1}. gumuhit {VA00, VA10}. Gumuhit ka ng isạng bilog na may diyametrong 50 mm. ipangguhit {VP10/fm|fa, VP20/fm|fa|fp} {8-6.1}. Ipangg̣hit ninyọ ang lapis. salungguhit {N}. guhitạn {J}. Guhitạng blusa. | |
| guho. | {X/N} Pangngalan |
| Nọng una, isạng bantọg na
kastịlyo ang guhong iyọn. gumuho {VA00}. Gumuho ang padẹr. maguhuan {VP10} {8-3.5.1} {VP10/fl|fa}. Naguhuan ang mga bata ng bahay nang lumindọl nang malakạs. pagguho {N/G}. Pagguho ng lupa. | |
| gulaman (Alga agardhiella). | {X/N} Pangngalan |
| gulaman (1):: Halamạng dagat. gulaman (2)::  gulaman (3):: | |
| gulang. | {X/N} Pangngalan |
| Anọ ang gulang ng iyọng bunsọng
anạk? ... noọng akọ ay
tatlọng taọng gulang pa lamang.
{W Damaso 4.2}. magulang {N}. Amạ at inạ ang mga magulang. magulang, may-gulang {J}, may sapạt na gulang {O.MA/E J L N}. | |
| gulanịt. | {X/J} Pang-uri |
| Gulanịt ang damịt ng bata. gulạ-gulanịt {J/&&}. | |
| gulat. | {X} Ugat ng salita |
| magulat {VP01/fp|fc?VA01/fs|fc}
{8-3.5.1}.
Nagulat kamị sa balita. gulatin {VP10}. erschrecken. Magtago ka sa likọd ng pintọ at sakạ mo siyạ gulatin pagpasok niyạ. | |
| gulay. | {X/N} Pangngalan |
| Mabuti sa katawạn ang mga gulay dahil sa
maramịng bitamina at minerạl. gulayạn. gulayịn {N}. | |
| Mga gulay. | ||
| ampalaya bawang. kamote. kamoteng-kahoy. kangkọng gabi hilạw na langkạ. labanọs. luya. malụnggay |
munggọ. okra hilạw na papaya. pẹtsay. puso ng saging. sampalok. sayote singkamạs sili sitaw. |
talọng. toge. ube. upo. utaw. talbọs. tali. |
| gulọ. | {X/N} Pangngalan |
| Napansịn mo ba ang gulọ ng kanyạng
kuwạrto? gulọ {J}. Lumabạs si Isha na mẹdyo gulọ ang buhọk. {W Nanyang 3.6}. Gulụng-gulọ ang isip. {W Arrivederci 3.2}. gumulọ {VA01}. ... hinanap sa akin ang kasagutan sa maraming bagay na gumugulọ sa kanyạng isipan. {W Angela 3.18}. guluhịn {VP10}. Ginugulọ ng mga bata ang kanilạng inạ. Huwạg mo siyạng guluhịn habang nagtatrabaho. maguluhạn {VA}. Nang mga sandalịng iyọn, biglạ akọng naguluhạn sa nakita kong pag-aalala sa mga matạ niyạ. {W Piso 3.4}. magkagulọ {VA00}. Nakita kong nagkakagulọ sa bahay nilạ Aling Terya. {W Piso 3.1} Ich sah ein großes Durcheinander im Haus von Aling Terya. kaguluhan {N}, pagkakagulọ {N/G}. Anọ ang kaguluhan sa labạs? Narinịg niyạ ang ingay ng pagkakagulọ sa bangketa. {W Bulaklak 8.30}. magulọ {J}. Magulụng-magulọ ang kuwạrto. | |
| gulok. | {X/N} |
| Ang gulok ay isang malakịng kutsịlyo. Ginagamit ang gulok sa kusina at bahay bilang panghiwa o pangputol. Mas malakị ang itạk kaysạ gulok. | |
| [gulong]. | {X} Ugat ng salita |
| gulọng {N}. May apat na
gulọng ang kọtse. mga rayos ng gulọng. gulọng ng palad. gumulong. Gumugulong ang mga gulọng. magpagulong, pagulungin. Pinagugulong nilạ ang ang malakịng troso patungo sa ilog. Pagulungin ang mga itọ sa asukal. . magulungan. Nagulungạn siyạ ng awto. | |
gumamela (Hibiscus rosa-sinensis)
 . |
{N/Es} Espanyol |
| gumị. | {X/N} Pangngalan balbạs |
| [gumon]. | {X} Ugat ng salita |
| gumọn {J}. pagkagumon {N}. gumụng-gumọn {J/&&}= süchtig. Gumụng-gumọn siyạ sa pagsusugạl. Er ist dem Glückspiel ergeben (süchtig nach). | |
| gunitạ. | {X/N} Pangngalan |
| Mga gunitạ ng Himagsikang Filipino.
{W Almarion 2007 3.2}. magunitạ {VP10}. Nagunitạ niyạ ang kanyạng amạ at ang kanyạng kapatịd na si Ligaya. {W Anak ng Lupa 3.7}. magpagunitạ {VA10+1}. Nagpapagunitạ sa atin ang Paskọ ng kapanganakan ni Hesukristo. | |
| guntịng. | {X/N} Pangngalan |
| Gumupịt akọ sa tela gamit ang
guntịng mo. Gumupịt akọ ng tela sa pamamagitan
ng guntịng mo. guntingịn {VP10}. | |
| gupịt. | {X/N} Pangngalan |
| manggupịt {VA00}.
Malaong
panahọn nanggupịt siyạ. gumupịt {VA01, VA10} {8-1.2}. Gumupịt akọ sa tela gamit ang guntịng mo. Gumupịt akọ ng tela sa pamamagitan ng guntịng mo. Gumupịt ako ng bilog sa tela. igupit {VP20/fb|fp|fa}. Igupịt mo akọ ng bilog sa papẹl na iyọn. maigupịt {VP11/fm|fa|fp, VP20/fm|fp|fa} {8-3.3}. Maaari mo bang maigupịt sa (ng) tela ang guntịng mo? magpagupịt {VA10}. Nagpagupịt siyạ ng buhọk. manggugupit {N}. | |
| guro. | {X/N} Pangngalan |
| Si Gng. Reyes ay isạ sa aking mga guro. . | |
| gusali. | {X/N} Pangngalan |
| Pinakamalakịng gusali ng lungsọd. | |
| [gusgọs]. | {X} Ugat ng salita |
| gusgusịn, magusgụs {J}. Naku po, Sir, siyạ 'yong batang gusgusịn ... {W Angela 3.6}. | |
| gustọ, gụsto {10K-517}. | {DP/Es} Pang-abay na pangmarahil |
| mas gustuhịn {VP}. magustuhạn {VP10/fp|fa} {8-3.5.1}. Hindị ko nagugustuhạn ang taong iyọn. Alạm kong hindị nagugustuhạn ng aking inạ ang mga ginagawạ ko. {W Girl 3.6}. Nagustuhạn mo ba ang kuwẹnto? {W Prutas 3.6}. Magugustuhạn niyạng maglarọ. mas magustuhạn {VP10/fp|fa}. Mas magugustuhạn niyạng manatili sa bahay kaysạ sumama sa kanilạ sa pagpuntạ sa lalawigan. magkagustọ {VA00, VA01}. kagustuhạn {N}. Sa kagustuhạng maratịng ang nasabing lugạr ay nagplano siyạng akyatịn ang bundọk. {W Samadhi 4.1}. pagkakagụsto, pagkakagustọ {N}. Nalalaman ng asawa ko ang higịt kong pagkakagụsto sa manggạ. | |
| gutom. | {X/N} Pangngalan |
| gutọm. Gutọm ako. magutom {VA00/fs}. Nagugutom na kamị. magkagutom {VA00/fs}. magkakagutom {N/G}. | |
| guyabano Annona muricata. | {N/Es} Espanyol |
| :: Punongkahoy na may makakain na bunga. | |