| do - diy | |
| Pambungad | Talahuluganang do - diy |
| da dak dam de do du dum dur duw | |
| doktọr, doktora= Arzt, Ärztin. | {N/La/Es} Latin |
| magsadoktọr {DT01} {7-7.1}. Nagsadoktọr ang Kuya sa paggamọt sa maysakịt. | |
| doọn, roọn → dito. | {TA.PD/3} SA panghalip |
| mayroọn {L.TK/E} {4.3} → may. | |
| dragọn. | {NDr/.} Griyego |drakos| . |
| Hayop ng mga Huang-ti ng Tsina (Emperador) ang dragọn. | |
| duda. | {X/N} Pangngalan |
| Walạ akọng duda sa tunay niyạng
layunin. magduda {DT01/fg|ft}. "Nagdududa ka sa 'kin?" tanọng ni Cris. {W Bulaklak 8.5} maduda {U}. Maduda ang kuwẹnto niyạ. | |
| dugọ. | {X/N} Pangngalan |
| Anọ ang uri ng dugọ mo? duguạn. Duguạn ang kamạy na may sugat. dinuguạn | |
| dugtọng. | {X/N} Pangngalan dagdạg |
| Dugtọng sa ospitạl. magdugtọng {DB10}. idugtọng {DB10}. "...", dugtọng niyạ. pandugtọng {N}. Pandugtọng ng tubo. | |
| dulas. | {X} Ugat ng salita |
| mapadulas {DB00/ft?DT00/fg} {7-3.5.1}. Napadulas
ako nang habulin ko ang kuneho. madulas. Madulas ang daan pagkatapos ng ulan. . Madulas ang sabon. padulasan {N}. Ginawang padulasan ang nakahiling na kahoy. | |
| dulo. | {X/N} Pangngalan |
| Sa dulo ng daang ito. | |
| dulot. | {X/N} Pangngalan |
| Tinanggap niya ang dulot naming tulong. dulot (2) {N} (sanhi). ... -ng/na dulot ng ... {N.TL N TW N} {8-2.7}. Sakit na dulot ng bakteryang C. t. { magdulot {DT11/fg|ft|fp}. Si Maria ang nagdulot ng pagkain sa kanila. Maria bot ihnen etwas zu essen an. idulot {DB11/ft|fg|fp}. Idulot mo sa panauhin natin ang aking inihandang pampalamig. dulutan {DB20/fp|ft|fg}. Dulutan mo siya ng pagkain. . magdulot (2), dulutan (2) {DT10, DB11}. Dinulutan niya ng maraming hirap ang kanyang mga magulang. Nagdudulot ito ng malaking pagkakaiba-iba sa mga pangkat na pampalaanyuan ng pandiwa. | |
| duọng. | {X/N} Pangngalan |
| dumuọng {DT00}. pagduọng {ND}. daungan, duungan {N}. duungạn, daungạn {N}. | |
| dumi. | {X/N} Pangngalan |
| Kitang-kita ang dumi sa
kapaligirạn. dumihạn {DB10/fn|fg}. Huwạg mong dumihạn ang iyọng baro sa pagluluto. marumihạn {DT00/fy, DT01/fy|fs} {7-3.6}. Marurumihạn lang tayo, magagasgạs at masusugatan", sabi ni Duryạn {W Prutas 3.3}. | |
| marumị {U}. | |
| Marumịng lahạt ang mga
pinggạn. pagkamarumị {N} {8K-216 [5c]}. | |
| dungaw.) | {X} Ugat ng salita |
| dumungaw {DT00, DT01}.
Dumungaw sa bintana ang Lola. dungawin {DB10}. Dungawin mo ang nagaaway na aso. durungawạn {N}. panungawan {N}. | |
| dungis | {X/N} Pangngalan |
| dungis (1) {N}. May dungis ka sa
mukhạ. Kumot na may dungis. {W Damaso 4.6}. dungis (2) {N}. Walạng dungis ang kanyạng pangalan. dumungis {DT01/fg|ft?fp}. Dumungis sa karangalan ng kanyạng angkạn. dungisan {DB10/ft?fp|fg}. Huwạg mong dungisan ang kanyạng pagkatao. | |
| dunong. | {X/N} Pangngalan |
| Hindị matutumbasạn ng
salapị ang dunong. karunungan {N}. Mataạs na karunungan. marunong {U}. Isạng marunong na tao. Marunong siyạng sumulat. Marunong na sumulat ang bata. Marunong lumangọy ang palakạ. marunong ng {UW TW}. Marunong siyạ ng Pransẹs. | |
| dupọk. | {X?N} Pangngalan |
| marupọk {U}. Marupọk na ang hawakạn ng bạsket. Totoọng marupọk ang sapot ng gagambạ. | |
| dura. | {X/N} Pangngalan |
| dumura {DT10}. Dumura ng
dugo. duman, dumaan {DB10}. | |
| duro. | {X/N} Pangngalan |
| Dumugọ ang duro ng karayom. duruin. Dinuro ko ng aspilị ang mapa upang ipakita ang aming pupuntahạn. | |
| [durog]. | {X} Ugat ng salita |
| magdurog, durugin.
Dinurog ang mga batọ ng pisọn. durọg {U}. Durọg na salamịn. . | |
| Pagdurog. | ||
| dikdịk. durog. gayat. giling. gupịt. |
hiwa. kaskạs. kayod. |
kiskịs,
kuskọs. kudkọd. pitpịt. putol. tadtạd. |
| dusa. | {X/N} Pangngalan | |
| Kung minsan puno ng dusa ang buhay. | ||
| parusa {N}. | |
| parusahan {DB10/fp|fg}.
Ikaw ang aking paparusahan. Paparusahan kita. Parurusahan ka kung lalabag ka sa batas. kaparusahan {N}. | |
| duwag. | {X/N} Pangngalan |
| duwag. Ayaw ko sa isang lalaking duwag. | |
| duwende. | {N/Es} Espanyol |
| Dumarating ang mga duwende gabi-gabi. | |
| duyan. | {X/N} Pangngalan |
| Natutulog sa duyan ang sanggol. magduyan. Gusto magduyan ng mga bata. | |
| dyip, dyipni, diyip, jeep,
jeepney.
|
{N/Eu} Amerikano |GP| = General Purpose = |jeep| |